Portret van een vrijwilliger in een kringloopwinkel

Midden in het Noord-Drentse dorp Vries staat het prachtige, onlangs gerenoveerde buurthuis, waarin de stichting  “Plaats de wereld”, gehuisvest is. Deze organisatie is al ruim 16 jaar een begrip in Vries en omgeving. Wat is “Plaats de wereld”? “Plaats de wereld” is een initiatief van Johan en Yvonne Westerhof om als kleinschalig project van de wereld een betere plaats te maken. Langzamerhand is het uitgegroeid tot een aansprekende sociale onderneming, gekenmerkt door ontmoeting en groene leefstijl. Vrijwilligers De stichting werkt voor het overgrote deel met vrijwilligers. De meesten van hen zijn één of meerdere dagdelen in één van de ateliers in het gebouw. Zo vind je er een naaiatelier, een houtwerkplaats en een ruimte waar met wol gewerkt wordt. Ook de tuin rond het gebouw is een atelier, waar verschillende groenten en kruiden worden verbouwd. Alle producten worden te koop aangeboden in het winkeltje. Coördinatoren De stichting telt 135 vrijwilligers en een aantal van hen zijn gevraagd om de coördinatie binnen het bedrijf te doen. Een coördinator zorgt dat de vrijwilligers die zich aanmelden op de plek komen waar ze zich thuis voelen en houdt feeling met hen. Coördinatoren hebben ook onderling overleg en organiseren onder meer de vrijwilligersdag. Paula Smit Eén van deze coördinatoren is Paula Smit. Paula woont al jaren in Vries en ze is sinds twee jaar betrokken bij deze stichting. Als je met haar praat, merk je dat ze die taak met veel plezier doet. Omdat er een tekort aan coördinatoren is, is Paula wel wat vaker dan één dagdeel aanwezig, maar ze leert steeds meer mensen kennen en daar geniet ze van. Paula: “Ik ken nu veel meer mensen uit het dorp en ik vind het fijn om op deze manier zinvol bezig te zijn en iets te betekenen voor de wereld om mij heen.” Het coördineren is Paula op het lijf geschreven. “Ik zet mensen graag in hun kracht op een plek waar ze zich prettig voelen.” Groepsproces De vrijwilligers komen uit alle lagen van de bevolking. Sommigen zitten in een re-integratieproces of hebben afstand tot de arbeidsmarkt, anderen zijn met pensioen en willen graag iets terugdoen voor de samenleving. Ook melden mensen zich aan uit asielzoekerscentra. “En al deze verschillende mensen zitten in de groep. Je begrijpt dat groepsprocessen dan ook de nodige aandacht vragen. Maar ik vind dat heel leuk en leerzaam om daarin de mensen te begeleiden.” Uitbreiding Paula vertelt ook enthousiast over de uitbreidingsplannen van de stichting. “Naast de dorpslunch en het dorpsdiner iedere maand, zijn we bezig een theeschenkerij op te zetten voor wandelaars en fietsers die ons dorp aandoen. Daarnaast zijn we begonnen met avonturenclub voor kinderen in het dorp om hen meer bewust te maken van de natuur om hen heen.” Het concept van deze stichting spreekt Paula heel erg aan. “Mensen met elkaar verbinden en de zorg voor de natuur meer onder de aandacht brengen heeft mijn hart.” Vacatures Naast coördinatoren heeft de stichting ook plaats voor vrijwilligers in de horecasector en voor gastheren of -vrouwen . Die vervullen een rol in het winkeltje, zijn verantwoordelijk voor de ontvangst van bezoekers en verzorgen de koffie voor de vrijwilligers. Tekst en beeld: Jan de Koning

Bijna geheel in het groen verscholen ligt het intieme sportpark Stadspark waar de voetbalvereniging met dezelfde naam haar wedstrijden speelt. De club heeft elf seniorenelftallen en ook nog een flink aantal juniorenteams. Die moeten allemaal gebruik maken van het anderhalve veld waar het sportpark over beschikt. Dat betekent dat er op zaterdagen soms al om half negen gestart wordt en dat de laatste wedstijd pas rond acht uur ‘s avonds is afgelopen. Een man met jarenlange ervaring In 2014 fuseerde voetbalclub De Vogels die hier speelde met Gronitas en sindsdien is de naam veranderd in SC Stadspark. “Het is een hele fijne, gezellige club. Ik ben al vanaf mijn tweeëndertigste  bestuurlijk bij de club betrokken,” zo vertelt de bijna 80-jarige Gerhard Nijdam. Pas dit jaar heeft Gerhard zijn bestuurlijk werk aan anderen overgedragen, maar hij is elke morgen nog op het sportpark aanwezig. Eén van zaken die hij nog steeds coördineert is het rooster voor de vrijwilligers. “En hoewel we geen grote vereniging zijn, zijn er toch best veel mensen nodig om aan alles draaiende te houden en dat valt niet mee.” Leden Vaak willen leden naast hun sportieve activiteiten best nog weleens een keer een klus doen op de vereniging, maar ze voelen er niets voor om structureel ingezet te worden. Die trend zie je bij veel sportclubs en omdat er wel het één en ander naast het voetballen moet gebeuren is men druk op zoek naar vrijwilligers. Gerhard: “Gelukkig hebben we al wel een aantal mensen kunnen vinden. Daardoor zijn de bestuurlijke functies ingevuld en ook het onderhoud van het veld en de gebouwen krijgen we gelukkig rond.” Nederlandse taal Het grootste probleem is de bezetting voor de kantine. “Kantine-inkomsten zijn voor een vereniging erg belangrijk en gelukkig wordt er door de leden ook veel gebruik gemaakt van de kantine. Voor het vrijwilligerswerk heb ik ook contact met mensen uit een asielzoekerscentrum, maar het probleem is dat zij vaak de Nederlandse taal nog onvoldoende beheersen, terwijl dat echt wel nodig is om achter de bar te staan. De vrijwilliger werkt vaak alleen in de kantine en treedt dan ook zo af en toe op als gastheer.” Kantinewerkzaamheden Iemand die in de kantine werkt, moet een biertje kunnen tappen, een kroketje of een patatje kunnen bakken en kunnen omgaan met de kassa. Dit soort vaardigheden leert iemand ook gaandeweg. Als afsluiting van de werkzaamheden moet er natuurlijk nog wel worden opgeruimd. Werktijden en een vrijwilligersvergoeding De kantine op het sportpark is voornamelijk in de avonduren open en natuurlijk op de zaterdagen en zondagen als de teams er voetballen. Gerhard: “Het zou al mooi zijn als iemand één of twee dagdelen zou willen komen helpen.” De vrijwilligers krijgen elke maand een kleine vergoeding voor hun werkzaamheden, maar de  belangrijkste beloning zijn de sociale contacten die door dit werk worden opgebouwd. Gerhard is daar heel duidelijk over: “Dit is een warme, betrokken club, waar de derde helft altijd gezellig is!” Kijk hier voor de openstaande vacatures. Tekst en beeld: Jan de Koning

In veel Forumbibliotheken in Groningen ondersteunen taalvrijwilligers van het Taalhuis anderstaligen bij het leren van de Nederlandse taal. Els Loeff is één van die taalvrijwilligers en spreekt elke week af met taalmaatjes in de bibliotheek in de Wijert. Actief in de eigen buurt Els is taalvrijwilliger bij het Taalhuis geworden na haar pensioen, nu drie jaar geleden. “Andere culturen trekken mij aan, vanwege mijn achtergrond in het onderwijs en betrokkenheid bij internationale projecten. Daarom wilde ik graag iets doen met anderstaligen, het liefst in mijn eigen buurt. Dat maakt het extra waardevol.” Als taalvrijwilliger heeft ze inmiddels zes taalmaatjes begeleid. “Het contact is leuk, ik geniet van de gesprekken, het uitwisselen van ideeën en het vergelijken van culturen. Juist die verschillen maken het boeiend.” Het taalmoment Een taalmoment duurt anderhalf uur. Veel anderstaligen kunnen goed lezen en schrijven in hun eigen taal, maar vinden het lastig om in het Nederlands vloeiende zinnen te maken. “Nederlands is geen makkelijke taal, dus het is belangrijk om het te gaan doen . En dat is waar wij als taalvrijwilligers voor zijn, elke week gewoon oefenen.” Els overlegt altijd met het taalmaatje wat ze gaan doen. “Gaan we focussen op lezen, of op zinnen maken? Gaan we een krantenartikel doornemen?” Lachend: “Sommigen zijn heel serieus, en dan moet ik hard werken.” Vorderingen Het is leuk om na verloop van tijd vorderingen te zien. “Ik zij bij sommige deelnemers dat het verhaspelen van zinnen minder wordt, en de zinnen soepeler lopen. Soms wel aarzelend, maar wel gewoon perfect. Een traject kan een jaar tot anderhalf jaar duren. Je krijgt dus ook de kans om een flinke periode met iemand op te trekken. Zo leer je veel van elkaar.” Goed lopende organisatie Els is blij met de ondersteuning van het Taalhuis. “Als vrijwilliger voel ik me echt onderdeel van een professionele organisatie. De taalhuiscoördinator doet een voorintake met nieuwe deelnemers en kent zo hun achtergrond en taalniveau. Vervolgens vraagt ze wie beschikbaar is om iemand te begeleiden, bijvoorbeeld op vrijdagochtend. Dan kunnen wij reageren en aangeven of het past.” Materiaal is ruim beschikbaar. “Als ik bijvoorbeeld wil oefenen met zinnen maken en woordvolgorde, dan zoekt zij passend materiaal en legt dat klaar in de bibliotheek.” Ook zijn er regelmatig bijeenkomsten waar vrijwilligers ervaringen delen en tips uitwisselen. “Tijdens materiaalavonden bespreken we de taalmiddelen en vertellen aan elkaar wat prettig werkt en hoe je iets aanpakt. Dat is heel leerzaam.” Advies aan nieuwe taalvrijwilliger Het Taalhuis zoekt regelmatig taalvrijwilligers in verschillende wijken van Groningen.  “Het is extra leuk als je een plek bij jou in de buurt vindt. Het werk is niet moeilijk, als je goed Nederlands kan praten en geïnteresseerd bent in andere culturen, is het al goed. Zodra je je aanmeldt, krijg je een training van vier middagen met goede uitleg. Ik ben zelf geen docent Nederlands, en dacht, waar begin ik? Heel fijn is dat je op weg geholpen wordt met materiaal en ideeën.” Tekst en beeld: Esther Compaan