Een nieuwkomer op de (vrijwilligers)werkvloer: Sefa

“Hij en ik hebben hele gesprekken als we naast elkaar op de duofiets zitten!” aldus Menno van der Lijn(58), het fietsmaatje van Freddy Piersma(57). Freddy heeft hersenletsel en houdt van fietsen. Met een elektrische duofiets kan hij weer fietsen en dan straalt hij als de zon. Wat een prachtige uitvinding is zo’n fiets! https://youtu.be/yzcPSJaOr5k Het praat makkelijk Dit zegt Menno ook: “Het is een prachtig initiatief. De mensen met wie ik fiets zijn vaak eenzaam en dan is het super mooi dat ik ze gezelschap kan bieden. Daarnaast praat je heel makkelijk met elkaar. Makkelijker dan wanneer je bewust tegenover elkaar gaat zitten en dan moet het gebeuren.” Menno heeft dan ook ontdekt dat hij op deze manier zélf ook makkelijker contact legt en dat hij sinds hij dit vrijwilligerswerk doet ook makkelijker praat in het dagelijks leven. Ook heeft hij ervaren dat de buitenlucht voor de cliënten een verademing is en  hij is natuurlijk zelf ook van huis. Tot aan Aduard aan toe Enthousiast verteld hij over de drie cliënten. Freddy, Edward en Remco, waarmee hij vier keer per week op pad is. Op de dinsdag en de donderdag, als het weer te slecht is gaat hij bij ze op de koffie. Ze maken veel rondes om het Paterswoldse meer, fietsen  naar de Onlanden en gaan soms zelfs helemaal naar De Punt en het vliegveld in Eelde. “Eén keer fietsten we helemaal naar Aduard, daar werd de cliënt ook wel wat zenuwachtig van. Je moet dan inderdaad ook geen lekke band krijgen.” Avonturen beleven Avonturen beleven ze  ook wel eens. Zo zagen ze otters zwemmen, hadden ze een keer wél een lekke band, waarbij het even wat moeite kostte om weer terug te komen en maakten ze een keer een rare slinger door het gras. Freddy, Lachend: “Remco was volgens mij  een boef vroeger, hij zegt wel eens dat hij auto’s uit Luxemburg naar Nederland smokkelde. Ik weet niet wat daar allemaal van waar is, maar dat avontuurlijke van hem zie je wel  terug op de fiets. Hij is vreselijk eigenwijs. Als duidelijk te zien is dat we ergens niet langs kunnen is het eigenlijk per definitie “ah jawel joh! Daar kunnen we best langs.” Niet raar opkijken Vaardigheden voor dit vrijwilligerswerk zijn niet erg noodzakelijk . “Ja je moet nergens raar van opkijken. Het zou even wennen kunnen zijn dat je  met mensen fietst  die vaak een ongeval hebben meegemaakt, dat vaak ook te zien is. Ook soms in het gezicht. En het is natuurlijk handig als je kunt fietsen,” zegt Menno nonchalant. Verder vonden mensen hem geschikt omdat hij heel rustig is en veel geduld heeft. Maar ook drukke praters zijn welkom. Een driewieler in de schuur Na afloop dronken we nog een bakje koffie bij Freddy thuis, Freddy: “Ook al kan ik niet alles meer, het fietsen vind ik geweldig. Ik heb ook nog een driewieler, maar die staat momenteel in de opslag door kuren, dat vind ik niet zo leuk.” We hebben Freddy beloofd de leiding van ’s Heerenloo vriendelijk doch streng te vragen ervoor te zorgen dat de betreffende fiets weer gauw met Freddy de weg op kan! Freddy zonder Fiets is natuurlijk niets! Ben jij enthousiast geworden over dit project en vind je het fantastisch om te zorgen dat iemand weer kan fietsen dankzij jou?  De vacature voor een fietsmaatje bij ‘sHeerenloo De Noorderbrug aan de Laan Corpus den Hoorn vind je hier tekst: Marjanne Wiersma film: Bart Nieuwold

‘Kent u dat, dat u hollend naar het station, want de trein vertrekt al bijna en u móét ‘m halen, in een hondendrol trapt, nog nèt niet uitglijdt, nog nèt uw trein haalt, en dat u dan door de aantrekkelijke reiziger die tegenover u zit en met wie u dolgraag een praatje zou willen maken, met een vies gezicht wordt aangekeken omdat u naar poep stinkt? Kent u dat gevoel?’ Omdenken! Dan zou het fijn zijn als je via Ontwikkellink bij NLP-trainer en coach Anita Schelling de voor vrijwilligers gratis workshop met bovenstaande titel had gevolgd. Dan zou je hebben geweten dat je tegen een hoop lastige situaties ook anders aan kunt kijken; dat je je niet hoeft te schamen over iets waar je niets aan kunt doen; dat je niet tegen jezelf hoeft te zeggen dat je een sufferd bent omdat je niet beter hebt opgelet. En dan vind je misschien de ruimte in je hoofd en hart om met enige zelfcompassie naar de situatie te kijken en er de humor van in te zien. En mogelijkheden om de situatie wat makkelijker te maken. Misschien ligt er wel een achtergelaten plastic tas op de vloer – ‘Tja die treinen van tegenwoordig, die worden niet goed opgeruimd’ – waar je je schoenen in kwijt kunt! Herkaderen Anita zou dit ‘herkaderen’ noemen. Je kunt de situatie niet veranderen, maar je kunt er wel met een andere bril naar kijken. Je plaatst dan ‘een andere beleving om de situatie’ (sic). Een deelneemster aan de workshop vertelt dat ze vaak zó boos wordt op haar buren die hun auto voor haar oprit zetten, waardoor zij er niet uit kan. Niet met de auto, soms zelfs niet met de fiets. Wat een irritante rotburen heeft ze toch! Ik opper voorzichtig dat ze dit waarschijnlijk niet doen om haar dwars te zitten; ze zijn gewoon druk en onnadenkend. Ze begint helemaal te stralen, oh ja zo kun je er dus ook naar kijken! Haar oprit is nog steeds geblokkeerd, maar ze heeft er hopelijk iets minder last van, want ze realiseert zich dat de buren het niet doen om haar te pesten. Natuurlijk, voegt Anita eraan toe toe, zijn lang niet alle problemen op te lossen. Dan is het de kunst om te kunnen denken: ‘Shit. Punt.’ ‘Zoals verwacht loopt alles anders’ Dat is de titel van een boek van Berthold Gunster (1959), grondlegger van het omdenken. Wat zijn de feiten en wat zijn je verwachtingen, kun je ze bijstellen, en zo niet, hoe ga je daar dan mee om? Hij vertelt bijvoorbeeld over een groepje verpleeghuisbewoners die heel graag weer eens een treinreisje wilden maken. Elke keer weer zaten ze teleurgesteld te wachten op de trein die nimmer kwam. Totdat men een coupé plaatste en een film liet draaien waarin je een veranderend landschap voorbij ziet komen… Wat is je reactie? Raar? Oneerlijk? Of juist geniaal? In ieder geval verbeterde deze vondst het gemoed van de bewoners aanmerkelijk èn voerden ze in de trein hele gesprekken! ‘Ik zie u graag’ Aan die prachtige Vlaamse manier om te zeggen dat je van iemand houdt, moet ik denken wanneer Anita een prachtig en herkenbaar voorbeeld geeft van de vele – soms irritante - manieren waarop je dit kunt zeggen. Zoals: ‘Wees voorzichtig, doe je gordel vast, kijk je wel goed uit.’ Bah, wat een bemoeizucht, kun je dan denken. Of zegt diegene eigenlijk: ‘Ik hou van je, ik wil dat het goed met je gaat, ik wil je niet kwijt.’ Dit voorbeeld herken ik; het doet me denken aan m’n overbezorgde moeder. Tot slot: het gaat om wat er wèl kan i.p.v. wat niet kan. Niet denken in problemen maar in mogelijkheden. Tekst en beeld: Magda Bootsma

Het is gezellig in de voormalige Bouwmanschool aan de rand van de wijk De Hoogte. Achter de bar staat de Italiaanse Claudia, samen met Yara uit Syrië. Ze serveren koffie, thee en lekkers aan mensen uit de wijk. Zo ontmoeten ze elke dag tientallen buurtbewoners met meer dan vijftien verschillende nationaliteiten. Wat vroeger de hal van de school was, is nu een grote woonkamer. De lokalen zijn omgebouwd tot kantoren, dansstudio’s, workshopruimtes en een grote keuken. Buiten is een pluktuin voor groenten- en fruit en een sociale fietsenwerkplaats. Het schoolplein is omgetoverd tot een groot terras, waar buurtbewoners samenkomen om te eten, drinken, lachen, spelen, praten en om elkaar te helpen. Want daar gaat het uiteindelijk om bij wijkcentrum De Verbinders. Mensen samenbrengen Yamen Erksousi (29) is bestuurslid van De Verbinders. In 2016 vluchtte hij vanuit Syrië naar Nederland: ‘Ik studeerde economie en zat in het laatste jaar van mijn studie, maar door de oorlog was het te gevaarlijk om daar te blijven.’ Via Turkije kwam hij naar Nederland, waar hij eerst zijn eigen cateringbedrijf opzette en daarna aan de slag ging bij een reïntegratiebedrijf. De komende jaren komt alles wat hij de afgelopen vijf jaar geleerd heeft samen: ‘Mijn eigen bedrijf gaat op in De Verbinders. Het wordt een sociale onderneming die mensen weer aan het werk kan helpen.’ Zelf woont hij in Vinkhuizen, maar De Hoogte is voor Yamen net zo goed een “thuis”. Hier brengt hij mensen samen. ‘De Hoogte heeft te maken met veel armoede, sociale problemen en werkloosheid. Maar mijn motto is: kom niet met een probleem, kom met een oplossing.’ Dus is er eten voor iedereen, tegen een vrijwillige bijdrage. Er zijn activiteiten, je kunt Nederlands leren, dansen, hulp krijgen als je verslaafd bent en meer. ‘Mensen uit de wijk helpen hier mensen uit de wijk’, zegt Yamen trots. Iedereen kan het! Voor De Verbinders is Yamen op zoek naar vrijwilligers en participanten: mensen in een reïntegratietraject. In het bijzonder zoekt hij mensen voor de bardiensten. Daarvan zijn er drie per dag, zeven dagen per week. Elke dienst duurt vier uur en ook als je geen Nederlands spreekt, kun je bij De Verbinders terecht: ‘We zorgen dat er twee mensen tegelijk achter de bar staan, waarvan eentje sowieso Nederlands spreekt.’ Ook horecaervaring is niet zo belangrijk: ‘Het gaat om enthousiasme, betrokkenheid en sociale vaardigheden.’ Yamen: ‘Waar je vandaan komt en wat je op dit moment kunt is niet belangrijk. Kijk naar mij. Ik ben niet bij een taalschool geweest, ik heb geen bijzondere opleidingen gedaan in Nederland. Via werkervaring heb ik Nederlands geleerd en Nederland beter leren kennen. Als ik dat kan, dan kan iedereen het, toch?’ Haalbare doelen Vraag Yamen naar de sleutel van succes en hij zegt: haalbare doelen stellen. ‘Als je naar Nederland komt, moet je niet binnen een jaar miljonair willen worden. Mijn eerste doel was en eigen bedrijfje opzetten. Mijn tweede doel was de Nederlandse taal leren. En nu heb ik als doel: andere mensen helpen. Ik wil anderen geven wat ik zelf ook heb gekregen: kansen op een mooie baan in Nederland. Ik hoef geen uien te schillen en mijn werk is ontzettend afwisselend. Juist door mensen van verschillende culturen, religies en mentaliteiten bij elkaar te brengen, kunnen we elkaar helpen. Dat is wat ik iedereen gun bij De Verbinders en daarbuiten: de kans om jezelf te ontwikkelen.’ Tekst en beeld: Sander Koenen