Stichting Rechtskracht helpt mensen met hun rechten

Ik ontmoet Ruth in een hotel in de stad. De locatie van het Overweeghuis zelf blijft geheim, om de veiligheid van de bewoonsters te beschermen. In dit huis vinden vrouwen die vastlopen in de prostitutie tijdelijk onderdak. Het huis biedt ze rust, veiligheid en de mogelijkheid om te ontdekken hoe ze hun leven een andere richting kunnen geven. Een burgerinitiatief met hart Doordat de tippelzone en de huiskamer voor prostituees in de Bornholmstraat opgeheven werden, verloren de vrouwen een belangrijke plek waar ze terecht konden voor steun. De gemeente, politie en hulpverleningsinstanties raakten het contact met de vrouwen kwijt. Zij maakten zich zorgen over de (straat)prostituees. In gesprek met ervaringsdeskundigen en betrokken inwoners, is een plan bedacht voor een veilige en kleinschalige plek voor 24-uurs opvang. Hieruit is het burgerinitiatief ontstaan dat het Overweeghuis opgericht heeft. Een gewoon huis met een bijzondere betekenis Van buiten oogt het huis als een normale woning in een rustige wijk. Binnen zijn er een woonkamer, keuken, slaapkamers en het heeft een tuin. Vijf vrouwen kunnen hier tegelijk verblijven en er is een extra crisisplek voor spoedopnames. De leeftijden lopen uiteen van jong tot oud. De vrouwen komen uit Groningen, uit andere delen van Nederland en uit het buitenland.  Veel van hen zijn onvrijwillig in de prostitutie terecht gekomen, vaak door dwang, misleiding of armoede. Anderen hebben te maken met verslaving, huiselijk geweld of mensenhandel. Voor velen ontbreekt een netwerk of een andere manier van bestaan. Begeleiding vanuit gelijkwaardigheid Er werken twee professionals van het Leger des Heils als hulpverlener. Zij ondersteunen de vrouwen bij het traject om uit de prostitutie te stappen. De kracht van het huis ligt in de gelijkwaardige benadering: de vrouwen bepalen zelf wat zij willen en nodig hebben. Omdat het geen instelling is, maar een burgerinitiatief, wordt het huis gerund door zo’n 40-50 vrijwilligers. Overdag zijn er steeds twee gastvrouwen aanwezig, ’s avonds en ’s nachts een slaapwacht. De rol van vrijwilligers Als vrijwilliger ben je geen hulpverlener. Je bent aanwezig in de huiskamer voor een praatje, een spelletje, kopje thee, samen wat bakken of om met iemand te wandelen. “Geen dag is hetzelfde” zegt Ruth.  “Sommige vrouwen willen veel praten, anderen weinig. Soms zijn ze allemaal op hun eigen kamer en ben ik alleen in de woonkamer en soms zijn ze allemaal in de woonkamer. De ene keer is het heel gezellig. De andere keer is er spanning en soms is er ruzie.” Training en ondersteuning Vrijwilligers starten met een basiscursus. Als vrijwilliger ben je verantwoordelijk voor de sfeer: dat het veilig en vriendelijk blijft. Daar moet je op anticiperen. Je leert de do’s en dont’s over het huis en je krijgt inzicht in hoe je kunt werken met afstand en nabijheid. Er worden ook thema-avonden voor de vrijwilligers georganiseerd. Bijvoorbeeld over seksualiteit en transgender-zijn, trauma’s en wat dat met een mens doet, en over soorten drugs. “In het begin vond ik het wel overweldigend” zegt Ruth. “Het voelt heel verantwoordelijk, terwijl je nog niet precies weet hoe je het kunt invullen als vrijwilliger. Maar door de thema-avonden en contacten met andere vrijwilligers leer je ook weer veel. Buiten kantoortijden is er de bereikbaarheidsdienst. Je kunt altijd iemand bellen bij een vraag of een dilemma.” Betekenis en ertoe doen Ruth werd ooit door iemand uit haar kerk gevraagd om mee te doen. “De situatie van deze vrouwen raakte me. Hoe houden ze dit vol, waar halen ze hun kracht vandaan? Vanuit mijn vrouw-zijn wil ik niet dat dit met andere vrouwen gebeurt. Ik wil een positieve bijdrage leveren aan een plek waar ze weer mens kunnen zijn, niet gezien als probleem, maar als persoon. Ik doe dit al vanaf de oprichting en blijf het ook nog wel een tijdje doen.” Tekst: Yvon van der Laan Geïnteresseerd in een vrijwilligersfunctie bij het Overweeghuis? Bekijk hier de vacature voor Gastvrouw of raak betrokken door het draaien van bereikbaarheidsdiensten .

De week gezellig afsluiten: daarvoor komen elke vrijdagmiddag bewoners van woonzorgcentrum Bloemhof in Ten Boer naar het bruin café. Ze doen spelletjes, drinken een kopje koffie of thee en praten met elkaar. Na de spelletjesronde komen de hapjes en drankjes op tafel. Aly Groenhuis en Anneke Visser begeleiden met veel plezier de middagen samen met andere vrijwilligers en doen dit al jaren. Omdat de aanwas van cafébezoekers groot is, zijn twee of drie extra vrijwilligers welkom. De cafégangers Zo’n 50 bewoners van het tehuis komen naar het bruin café in de brasserie van Bloemhof. De ouderen hebben beginnende dementie of een chronische ziekte en kunnen niet langer thuis wonen. De meeste bewoners maken gebruik van een rolstoel of rollator. Maar dat weerhoudt hun niet van een gezellige middag. Aly vertelt: “Veel mensen komen uit de regio en kennen elkaar van vroeger, dat hoor je terug in de gesprekken. De mensen bekommeren zich om elkaar, leven met elkaar mee. Iemand die er niet is, wordt gemist.” Een echte afsluiting van de week De vrijdagmiddag is voor de bewoners een echte afsluiting van de week. Er worden spelletjes gedaan, gesprekken gevoerd en er zijn hapjes en drankjes. Mensen kunnen sjoelen, er is een knikkerspel en rummikub. Op de achtergrond draait een gezellig muziekje. Anneke vertelt: “Het café is een plek waar de mensen elkaar kunnen ontmoeten, ze zitten veel op hun kamer en vinden het leuk om bij elkaar te zijn. Door de week zijn er ook verschillende activiteiten, maar op vrijdag is het extra gezellig met de cafésfeer.” Warmte en aandacht aan de speltafel Anneke: “We proberen er een gezellige middag van te maken en zorgen ervoor dat de bewoners zich gezien en gehoord voelen. We bieden een luisterend oor voor hun vragen en verhalen, en assisteren bij de spelletjes. Sommige bewoners kunnen bijvoorbeeld niet meer schrijven of tellen of de dobbelsteen doorgeven. Dat doen wij dan voor hen.” Een goed geregelde middag Aly: “De vrijwilligers zijn er tegen 14:00. Eerst zetten we de tafels klaar, dan halen we de bewoners op van de étages die niet zelfstandig naar beneden kunnen komen. We schenken koffie en thee, helpen bij de spelletjes. Tegen half vier zijn de spelletjes afgelopen en komen de hapjes op tafel. Rond half vijf gaan de bewoners weer naar hun kamers, sommigen gebracht of ondersteund door de vrijwilligers. Daarna doen we de afwas nog, zetten we de tafels weer terug zoals ze stonden en ruimen we de spelletjes op. Dan is het een uur of 17:00 als we klaar zijn.” Voldoening Voor beide dames geeft dit werk veel voldoening. Aly wilde iets doen na haar pensioen, en deze vrijwilligersbaan past haar als een jas. Na een vakantieperiode merkt ze dat ze blij is om weer naar Bloemhof te gaan. “De mensen zijn heel belangstellend en missen je als je een periode weg bent.” Anneke had niet echt ervaring met werken met ouderen, maar vindt het geweldig om te doen. “Er is interesse in elkaar, en dat zorgt voor verbinding.” Extra vrijwilligers welkom De aanwas van bewoners die graag naar het café komen is zo groot dat er twee à drie vrijwilligers aan het team toegevoegd kunnen worden. En soms sluit Bloemhof aan bij festiviteiten in het dorp waar meer mensen op af komen. Dan is er nog meer hulp en ondersteuning van vrijwilligers welkom. Het vrijwilligersteam van het bruin café is nooit helemaal compleet, dus is het altijd fijn om een groter team te hebben. Bent u enthousiast over deze vrijwilligersbaan of geïnteresseerd in een andere functie bij Bloemhof? Bekijk dan de vacatures in onze vacaturebank, bijvoorbeeld voor een fietsmaatje , samen zingen of koken , of als activiteitenbegeleider bij het sjoelen . Tekst en beeld : Esther de Boer

“Dit vrijwilligerswerk past precies bij mij. Ik houd van fietsen en door dit te doen maak ik ook nog een bewoner van Noorderbrug erg blij.” Jaap Molenaar Aan het woord is Jaap Molenaar, werkzaam bij een bedrijf in Bedum als verandermanager. Jaap is 63 jaar en is bezig zijn werkzame leven te combineren met vrijwilligerswerk. “Ik wil, ook na mijn pensionering, graag actief blijven en daarom ben ik gaan zoeken naar vrijwilligerswerk waarbij ik in beweging kan blijven. Via link050 kwam ik uit bij Beatrixoord.” Daar zochten ze een buddy voor een bewoner om samen te fietsen op een duo fiets en dat was precies van Jaap zocht. Freddy, zijn fietsmaatje Eenmaal per week gaat hij naar het wooncentrum Groningen - een wooncomplex van stichting ’s Heeren Loo de Noorderbrug in Groningen-Zuid - waar Freddy, zijn fietsmaatje woont. Freddy is 60 jaar en zit na een auto-ongeluk al ruim 30 jaar in een rolstoel. Jarenlang kon Freddy zelfstandig met een driewieler rondfietsen door Groningen, maar langzamerhand was dat niet meer vertrouwd. Gelukkig beschikt de instelling over een duofiets en toen men een buddy voor hem had gevonden, konden de fietstochten een vervolg krijgen. Fietstochten Omdat Freddy jarenlang alleen had gefietst, kende hij heel wat plekjes in de stad. Eén daarvan was de kraam van de visboer en Jaap en Freddy bezoeken tegenwoordig dan ook regelmatig deze ondernemer. “Ik merk dat Freddy geniet van deze fietstochten en dat geeft mij ook veel voldoening.” De beide mannen laten zich niet snel door de weersomstandigheden beïnvloeden. Alleen als het heel hard regent, blijven ze binnen en drinken ze een kopje koffie. Een tochtje rond het Paterswoldse Meer is favoriet en dan keuvelen de mannen heel wat af. Soms maken ze een fietstocht van wel twee uur lang. Sponsoractie Jaap is een echte fietsfanaat. Afgelopen voorjaar fietste hij een maand lang alleen door Italië. Hij had toen al ruim een half jaar elke week met Freddy gefietst en inmiddels had hij ontdekt dat de duofiets zijn beste tijd had gehad. “Eigenlijk zou er een nieuwe fiets moeten komen, maar de financiële middelen van deze zorginstelling laten dat niet toe.” Tijdens het fietsen in Italië kwam bij Jaap het idee op om zijn fietstocht te koppelen aan een sponsoractie. Hij bracht zijn familie en vrienden op de hoogte en toen hij terugkwam in Nederland had de actie al bijna 1000 euro opgebracht. Een mooi startbedrag maar nog lang niet voldoende. Daarom wil Jaap, in overleg met Noorderbrug, kijken of zijn actie nog een vervolg kan krijgen, zodat er binnen afzienbare tijd toch een nieuwe fiets gekocht kan worden. Zwaarte van het werk? “Iemand die fietsen leuk vindt en ook graag een ander daarin wil meenemen, zou ik sterk aanraden voor dit vrijwilligerswerk te kiezen. Je moet wel wat conditie hebben, maar voor de meeste mensen moet dit te doen zijn, vooral ook omdat de fiets elektrische ondersteuning heeft. Je moet tijdens het fietsen wel alert zijn en je bewust zijn dat je wat breder bent. Maar als ik zie hoe mijn duopassagier geniet van deze aandacht, kan mijn middag niet meer stuk.” Tekst: Jan de Koning