Een luisterend oor voor jongeren

In Groningen is, net als in veel andere plaatsen in ons land, de Stichting Spaarkracht actief. De stichting streeft ernaar om mensen, door met elkaar in groepsverband te sparen, zowel financieel als sociaal nieuwe perspectieven te bieden. Het lijkt erop dat dit initiatief ook in Groningen in een duidelijke behoefte voorziet. Van spaarkring naar spaarlab Spaarkracht promoot al jaren verschillende spaarkringen voor volwassenen. In 2024 vierden ze het 5-jarig bestaan en er zijn inmiddels meer dan 140 spaarkringen gestart. Sinds kort heeft de stichting ook spaarlabs geïntroduceerd, speciaal bedoeld voor jongeren. Het spaarlab dat nu een aantal maanden in de wijk Lewenborg draait, is één van de eersten in het noorden. Samira en Amanie Twee deelnemers aan het spaarlab zijn Samira en Amanie. Hun groep bestaat in totaal uit acht jongeren in de leeftijd van 12 tot 17 jaar. Eens in de veertien dagen komt de groep bijeen in het knusse buurthuis midden in de wijk. Het spaarlab is geïnitieerd door Maryam, één van de buurtmoeders in Lewenborg. Door jongeren persoonlijk uit te nodigen is in het najaar van 2024 de groep gevormd. De deelnemers hebben zich verplicht het project, dat tien bijeenkomsten duurt, tot het einde te volgen. Hoe werkt het spaarlab? Tijdens elke bijeenkomst leggen de deelnemers geld in. Dat wordt genoteerd en bewaard door één van de jongeren. Sommigen leggen wat van hun zakgeld in, anderen hebben al een baantje en geven wat van hun verdiende loon in bewaring. Samira heeft gemerkt dat er gaandeweg steeds meer gespaard wordt. “Deed men eerst nog wat lacherig over het sparen, inmiddels is het veel serieuzer geworden.” En Amanie gaat nu ook al veel bewuster met geld om. “Ik gaf mijn geld altijd direct uit, maar ik denk nu veel meer na voordat ik iets koop!” Wat leer je van het Spaarlab? Naast het verzamelen van het geld wordt er ook tijd ingeruimd voor thema’s die met geldbesteding te maken hebben. Lionell, coach in dienst van de Stichting Spaarkracht, begeleidt het jongerengroepje in Lewenborg. Hij bespreekt met hen verschillende onderwerpen, zoals het kasboek en de geldboom (de takken zijn de uitgaven en de wortels de inkomsten), waardoor de deelnemers meer inzicht krijgen in hun bestedingspatroon. Samen sparen Maryam vindt dat jongeren wanneer ze samen sparen, zich sneller bewust worden van hun uitgavenpatroon. Jongeren hebben in veel zaken invloed op elkaar en met dit project wordt daar op een positieve manier gebruik van gemaakt. Aan het einde van de spaarperiode krijgen de deelnemers hun geld terug. “Ik kan van het gespaarde geld inmiddels al de rekening van mijn rijexamen betalen,” zegt Samira trots. Begeleiders gezocht Hoewel Lionell de begeleiding van het groepje graag doet, wordt een spaarlab normaal bijgestaan door een speciaal opgeleide vrijwilliger, die een training van twee volledige dagen krijgt, waarin de methodiek van het begeleiden wordt uitgelegd. Amanie en Samira vinden het project zo leuk dat ze eraan denken later zelf ook een volgend spaarlab voor jongeren te gaan coachen. Buurtmoeder Maryam is erg blij met het spaarlab. “Als buurtmoeders organiseren wij allerlei activiteiten in de wijk, in het bijzonder voor jongeren. Ik denk dat we met het spaarlab een mooi initiatief hebben genomen.  In deze veilige groep leren jongeren bewuster om te gaan met geld en bovendien ze krijgen andere waardevolle sociale contacten.” tekst en beeld: Jan de Koning

Ik spreek aan de Spilsluizen met Marius en Juhi. Het is er erg druk, want het regent hard en veel mensen willen graag naar binnen. Hier is de dagopvang van het Leger des Heils, die vrij toegankelijk is voor iedereen die dak- of thuisloos is. Ze kunnen hier eten of drinken en bijvoorbeeld gebruikmaken van een computer met internet. Ook is het mogelijk om een verpleegkundige te zien. Dak- en thuislozen vinden hier een luisterend oor. Locatie met de meeste vrijwilligers Marius is medewerker dakloze EU migranten en houdt zich bezig met de dakloze EU-burgers in de regio Noord-Oost. Daarnaast is hij ook coördinator van de Soep- en Ontbijtfiets. Juhi coördineert alle vrijwilligers bij de dagopvang. “Dit is de regio met de meeste vrijwilligers in Noord Nederland, meer dan 60,” vertelt Juhi. “Er zijn hier de hele dag vrijwilligers nodig. Registratie, bardienst, etc.” Meer drukte door de winternoodopvang “Er zijn nu drie shifts voor de vrijwilligers in verband met de aansluiting op de Winternoodopvang,” vertelt Marius. “Want nu zijn we wat langer open.” “De winternoodopvang aan de Sontweg is per 1 december geopend. Je kunt je aanmelden via het aanmeldpunt van Wender. Daar zijn 80 bedden beschikbaar. Om 20.00 uur mag je naar binnen en de dag erna moet je voor 9.00 uur weer vertrekken,” vertelt Juhi De Soepfiets “Elke vrijdag gaan we met iemand van het Leger des Heils en een vrijwilliger met de soepfiets op pad. Dan gaan we eerst de soep halen. We werken samen met een aantal horecazaken, waaronder De Drie Gezusters, WERKMAN, Feithhuis en The Market Hotel. Niek Strous van het Market Hotel coördineert dit en daar zijn we natuurlijk heel blij mee. Hij heeft contact met verschillende horeca in stad. De soepfiets staat aan de Dirk Huizingastraat, ook een locatie van ons. Daar pakken we koffie en broodjes en fietsen we naar de restaurants, waar we onze soeppan vullen,” vertelt Marius. “Dan gaan we eerst naar de Grote Markt waar we een half uur staan. Daarna hebben we een vaste route door stad. De meeste mensen kennen die route.” Juhi vult aan: “Zoals langs supermarkten en de Vismarkt.” Ontbijt op bed met de ontbijtfiets “De ontbijtfiets gaat elke woensdagochtend op pad, van 7 tot 9 uur, en ik ga ook altijd mee” vertelt Marius. Echt iets voor vroege vogels dus. “Dan brengen we alle dakloze Groningers ontbijt op bed,” vertelt Marius. Want sommigen slapen ergens buiten…en dat kan overal zijn. Bankhoppen “We zien nu wel een toename van mensen uit Oost-Europa,” vertelt Marius. “Zoals arbeidsmigranten die hun baan en daarmee vaak ook hun huis kwijtraken.” “Ook zien we steeds meer jongeren,” vertelt Juhi. “Maar die blijven wat langer uit beeld omdat ze nog wel bij vrienden kunnen bankhoppen, zoals we dat noemen. Want die hebben nog een netwerk.” Hoe vinden de daklozen de mogelijkheden? “De soep- en ontbijtfiets hebben ook een signalerende functie, zij kunnen de mensen wijzen op de mogelijkheden tot dag- en basisopvang,” vertelt Marius. “Zo hebben we op de fietsen een A4’tje met een plattegrond waar de opvang zit. Dat is een belangrijke functie van het veldwerk, om de mensen te vinden.” Je kunt je ten alle tijden aanmelden voor vrijwilligers werk bij het Leger des Heils en je hoeft niet een christelijk geloof te hebben. En er is werk genoeg! tekst: Annette Doornbosch

Ze werd geboren op Goeree, vlak voor de watersnoodramp. Honderden mensen uit haar dorp overleefden de overstromingen niet, maar haar gezin werd gered. In haar jeugd zag ze de wederopbouw van haar provincie en ze begon haar werkende leven in het onderwijs. Daarna startte ze met haar toenmalige echtgenoot een eigen bedrijf. Joke van der Ven Na haar Zuid-Hollandse jaren kwam Joke van der Ven naar Groningen en ze leek het ondernemerschap afgezworen te hebben, maar ze kon het niet laten en startte het bedrijf “BriefopBestelling”, dat uitgroeide tot een internationale onderneming. In de jaren ervoor was er wat ruimte voor vrijwilligerswerk: ze zag een vacature bij de seniorenomroep en daar werkte ze met veel plezier. Een persoonlijke herinnering Twee jaar geleden luisterde Joke naar een programma over de Luisterlijn. “Ooit heb ik, tijdens een moeilijke periode in mijn leven, midden in de nacht een telefoonnummer gedraaid dat achter op een telefoonboek stond. Ik denk dat dat de voorloper was van de Luisterlijn. Dat gesprek heeft me destijds enorm geholpen. Die herinnering deed me de stap zetten om me aan te melden bij deze telefonische hulpdienst.” Kwaliteiten voor de Luisterlijn Vrijwilligers bij de Luisterlijn krijgen een gedegen opleiding voordat ze het werk mogen gaan doen; na een motivatiegesprek volgt een training van acht dagdelen over thema’s als: hoe bouw je een gesprek op en hoe stel je de vraag achter de vraag en hoe ga je om met weerstand. “De belangrijkste eigenschap bij dit werk is dat je oordeelloos kunt luisteren. Wat heb ik op dat punt al veel geleerd!” Alle vrijwilligers doen ook mee aan een intervisiegroep. “Al met al vind ik dat deze organisatie een hele professionele begeleiding heeft.” Heftig Als vrijwilliger werk je gemiddeld vier uren per week. Dat kun je in één dienst van vier uur doen, je kunt het ook opsplitsen in twee diensten van twee uur, want je krijgt in die paar uur heel wat voor je kiezen. Veel mensen zijn verdrietig, voelen zich eenzaam, hebben psychische- of relatieproblemen of zijn suïcidaal. Joke: “Onze samenleving is sterk geïndividualiseerd, de zuilen zijn verdwenen en de geestelijke gezondheidszorg functioneert lang niet altijd optimaal.” Loslaten Wat je in dit werk vooral moet leren is dat je de gesprekken ook weer loslaat. Want na het telefoongesprek is het contact verdwenen. Dan kun je er niets meer aan doen. Maar het is goed om je te realiseren dat het de beller ook niet om een oplossing te doen is. Die weet hij zelf meestal wel. Motivatie Joke geniet van dit vrijwilligerswerk. “Ik heb een commerciële achtergrond, maar ik heb ervaren hoe waardevol ik dit werk vind. Het is zo mooi als je zo dicht bij mensen mag komen en een luisterend oor kunt bieden. En vooral ook wanneer je merkt dat het gesprek ze goed heeft gedaan. Als dit werk je past, is het het mooiste werk wat er is.” tekst en beeld: Jan de Koning Ook geïnteresseerd in vrijwilligerswerk bij de Luisterlijn? Bekijk hier de vacature.