Binnenkijken bij het Lutje Repair Café

Het jaar 2026 is door de Verenigde Naties uitgeroepen tot het Internationale jaar van de vrijwilliger. Om dit te vieren brengt de Groningse fotograaf Henk Kuipers voor link050 in beeld wat voor vrijwilligerswerk er allemaal wordt gedaan in de gemeente Groningen en wie de mensen zijn die zich zo inzetten voor de gemeenschap. Vier jaar geleden zag Jan Duim een advertentie waarin vrijwilligers gezocht werden om een wijkbibliotheek te starten in de Oosterparkwijk. Het begon met een paar dozen boeken van de initiatiefnemer én de inventaris van de opgeheven Leeskamer van Kantens. Inmiddels staat De Leeskamer in wijkcentrum bij Van Houten vol met boekenkasten. Je vindt er thrillers, kinderboeken en non-fictie. Wat vooral opvalt, is het enorme aanbod aan literatuur. Jan Duim en vier andere vrijwilligers beheren deze charmante bibliotheek. Het lenen is gratis en op elke werkdag mogelijk. Op maandag- of donderdagmiddag is er een vrijwilliger aanwezig voor het geven van informatie. Tekst en beeld: Henk Kuipers

In een monumentaal pand werkt een bevlogen team aan behoud en hergebruik van erfgoed. Maar zonder communicatie blijft zelfs het mooiste verleden onzichtbaar. Een nieuwe PR-duizendpoot moet dit gaan veranderen. Ewa die de functie nu uitvoert, vertelt over de stichting en de vacature . Oude bouwmaterialen en archeologie Stichting ‘Monument en Materiaal’ bevindt zich in een mooi, oud en groot pand op de hoek van de Westerbinnensingel en de Verlengde Visserstraat. De stichting heeft een depot waarin ze diverse oude bouwmaterialen afkomstig uit sloop en verbouwingen of van schenkingen bewaart. Deze zijn beschikbaar voor hergebruik. Inwoners van Groningen, Drenthe en Friesland met huizen van vóór 1960 kunnen hier bij hun huis passende authentieke bouwmaterialen kopen of inleveren of advies krijgen over hergebruik en passende materialen. Ook voert ze voor de gemeente Groningen specialistisch archeologisch onderzoek uit op verschillende vondstmaterialen. Monument en Materiaal heeft gespecialiseerde werkplaatsen voor behandeling van metaal, glas, botten én oude zaden. De geselecteerde vondsten worden getekend, gefotografeerd, opgenomen op een digitale kaart en gedocumenteerd. Dit allemaal om het historisch bouwerfgoed te behouden. Vrijwilligers met een gedeelde passie Er werken 20-25 vrijwilligers. “Onze vrijwilligers hebben allerlei verschillende achtergronden, maar wat we gemeen hebben is de interesse in archeologie en bouwhistorisch erfgoed. Je hoeft er niet in opgeleid te zijn. Hier werken ook mensen die in hun betaalde baan psycholoog of administratief medewerker waren. We werken allemaal in het gebouw, of op werklocatie. Dat verwachten we ook van de communicatie- en PR-medewerker. We werken hard, maar houden gemeenschappelijke pauzes. Dan leer je elkaar ook beter kennen. En we gaan op excursies of doen gezellige activiteiten samen.” Duizendpoot Ewa Er is een vacature voor een duizendpoot met communicatietalent, die momenteel deels door Ewa uitgevoerd wordt. In Polen heeft Ewa kunstgeschiedenis gestudeerd met een specialisatie architectuurgeschiedenis. Toen ze in 1995 naar Nederland kwam, waren er hier geen betaalde banen op dat gebied voor buitenlanders. “Daarom ben ik toen als vrijwilliger begonnen bij Monument en Materiaal, bij de afdeling bouwhistorie. Toen er een gesubsidieerde baan kwam op kantoor bij de stichting, heb ik die kans gegrepen. Ik heb vooral een breed takenpakket van administratieve werkzaamheden uitgevoerd tot 2007. Daarna heb ik vooral de financiële kant gedaan”. Na de coronaperiode is haar functie breder geworden. Als allrounder verzorgt Ewa nu de kantoortaken, financiën, enkele werkzaamheden rondom de bouwmaterialen en de PR en communicatie. Dat is te veel en daarom zoekt de stichting er iemand bij die vooral de PR en sociale media verder gaat ontwikkelen en uitvoeren. Tijd voor een nieuwe communicatieslag Ewa vertelt dat er veel meer PR nodig is om de mogelijkheden van Monument en Materiaal bekend te maken. “Inwoners weten soms niet dat ze dit bij Monument en Materiaal kunnen halen en brengen. Daarom moet er meer contact in de wijken gelegd worden. Voorheen gaf ik veel voorlichting, presentaties aan geïnteresseerden en interviews aan wijkkranten. Het zou mooi zijn als iemand die PR-rol weer oppakt en ook bij aannemers en bouwers onze stichting en mogelijkheden op de kaart zet. Daar is nu te weinig tijd voor, terwijl we tegelijkertijd wel vanuit onze provincie voorgedragen zijn voor de landelijke Erfgoedvrijwilligersprijs!” Dus: vind je PR en sociale media leuk om te doen, heb je interesse in de stichting en ben je bereid om in rustige tijden ook kantoorwerkzaamheden te doen, meld je dan bij ‘Monument en Materiaal’ aan. Je bent van harte welkom en de vrijwilligers zijn alvast erg blij met een nieuwe medewerker! Tekst en beeld: Yvon van der Laan

Vaak weet je van tevoren niet wat een bepaalde ontmoeting of gebeurtenis teweeg kan brengen. Zo bezocht Karsten Cramer (44) afgelopen december de Promotiedagen in Martiniplaza. Op deze beurs ontmoette hij Erwin Sturing van Kringloop+ en raakte met hem in gesprek. Karsten vertelde over zijn wens om vrijwilligerswerk te gaan doen en nu werkt hij twee ochtenden per week bij BouwHub050. Hij heeft het daar erg naar zijn zin. De ene dag is hij bezig materialen te sorteren -  hij kijkt of het hout nog bruikbaar is, verwijdert eventuele spijkers en als het nodig is kort hij het hout af. De andere dag werkt hij op het kantoor en denkt hij mee over het vermarkten van de BouwHub. Verduurzaming De BouwHub is een gezamenlijk initiatief van onder andere Kringloop+, Alfa college, gemeente Groningen, Coöperatie Suikerbiedt en verschillende ondernemers. Samen zetten zij zich in voor de circulaire en duurzame bouwsector in Groningen. Het is nog kleinschalig maar de ambities zijn groot. Op dit moment wordt er in samenwerking met sloopbedrijven gewerkt aan een stroom geschaafde houten balken. Het idee is stapje voor stapje meerdere stromen toevoegen. Zodat afnemers zoals timmermannen en interieurbouwers weten dat ze voor bepaald materiaal altijd bij de BouwHub terecht kunnen. Verbindend Vlakbij het Suikerterrein, aan de Energieweg, heet een aantrekkelijk uithangbord (uiteraard van hout) de bezoeker welkom. Binnen in de hal ligt overal hout. Keurig geselecteerd, gestapeld of verticaal tegen rekken geplaatst. Gemiddeld zijn hier 10 mensen op een dag aanwezig. Dit zijn vrijwilligers van de BouwHub maar ook van andere bedrijven die ruimtes huren in het gebouw. Nauwe samenwerkingsverbanden zijn er met de FoutHout Academy. Hier leren mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt onder begeleiding te werken aan duurzame producten van hergebruikt hout. Ook wordt er samengewerkt met het Alfacollege, en met het COA. “Er gebeurt dus van alles en de mogelijkheden zijn oneindig”, aldus Karsten, “Er is hier ruimte om te experimenteren, heb je een idee over wat je wilt proberen, dan ga je daarmee aan de slag.” Karsten was al langer op zoek naar iets nieuws, al wist hij nog niet precies wat. Hij is in Canada geboren, heeft Nederlandse ouders, en is in 2018 met zijn vrouw in Groningen terecht gekomen. Hij werkte de afgelopen jaren voor 2 buitenlandse opdrachtgevers als zzp’er en verzorgde de marketing voor deze bedrijven. Mooi werk maar hij voelde zich daardoor ook weinig verbonden met zijn eigen omgeving, Groningen en de stadjers. Ontwikkeling Hij besloot weer te gaan leren en is begonnen met een master in duurzaam ondernemen (Sustainable Business/Entrepreneurship). Deze opleiding richt zich op het integreren van ecologische, sociale en economische waarden in bedrijfsstrategieën. Precies wat hij zoekt en het programma sluit perfect aan bij zijn vrijwilligerswerk bij de BouwHub. “Ik wil iets doen waar ik iets positiefs kan bijdragen aan de wereld, ook al is het er maar een klein onderdeel van.” Karsten heeft op de dag van ons interview ook twee leuke klussen, de ene is uitwerken hoe een goede werkbank met gereedschappen ingericht kan worden en de andere gaat over de Week van de Circulaire Economie. De Bouwhub organiseert in die week op 21 maart een MakersMarkt, waarbij makers, kunstenaars en stadjers kunst en objecten kunnen tonen en verkopen. Karsten mag bedenken hoe hij dit gaat promoten. Dat belooft iets heel mooi te gaan worden. Tekst: Esther Halma Beeld: Esther Halma en Karsten Cramer Ook geïnteresseerd in vrijwilligerswerk bij de BouwHub? Op het moment staan er vacatures open voor een medewerker die beschikbaar is op donderdagen , en een algemene vrijwilliger .